80-266 Gdańsk

Aleja Grunwaldzka 184 lok.218

Zadzwoń do nas

Zadzwoń do nas

7878 00004

Przeczytaj pełen tekst ustawy

Moduł 2: Rozwinięcie ustawy, szczegółowa analiza

 

 

I. Kontekst prawny i zakres podmiotowy ochrony

 

Wdrożenie dyrektywy (UE) 2019/1937:

Polska ustawa o ochronie sygnalistów jest implementacją unijnej dyrektywy, mającej na celu ustanowienie wspólnych minimalnych norm zapewniających wysoki poziom ochrony osób zgłaszających naruszenia. Choć opóźniona, harmonizuje ona polskie prawo z wymogami UE, kładąc nacisk na skuteczność, poufność i odstraszające sankcje.

Rozszerzony krąg osób chronionych:

Ochrona wykracza poza tradycyjne stosunki pracy. Oprócz pracowników, Ustawa chroni szeroki wachlarz podmiotów:

  • Pracowników tymczasowych, stażystów, wolontariuszy, praktykantów.

  • Osoby świadczące pracę na innej podstawie (np. umowy cywilnoprawne).

  • Przedsiębiorców, akcjonariuszy, wspólników, prokurentów.

  • Kandydatów do pracy, jeśli informację uzyskali w trakcie rekrutacji.

  • Osoby pomagające w zgłoszeniu (np. współpracowników sygnalisty), a nawet osoby powiązane (w szczególności stanowiące własność lub zatrudniające sygnalistę).

  • Ochrona działa także po ustaniu stosunku prawnego (np. dla byłych pracowników).

 

II. Szczegółowe gwarancje prawne sygnalisty

 

Ciężar dowodu (odwrócony ciężar dowodu):

To jedna z najważniejszych gwarancji. W przypadku sporu sądowego dotyczącego działań odwetowych, nie sygnalista musi udowodnić, że zwolnienie było odwetem. To pracodawca musi udowodnić, że powodem podjętej decyzji były obiektywne, uzasadnione i legalne przyczyny, niezwiązane ze zgłoszeniem.

Odszkodowanie i zadośćuczynienie:

Sygnalista, wobec którego podjęto działania odwetowe, ma prawo dochodzić na drodze cywilnej odszkodowania za straty materialne lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę niemajątkową.

Ochrona danych osobowych:

Przetwarzanie danych osobowych sygnalisty oraz osoby, której dotyczy zgłoszenie, jest dozwolone wyłącznie w zakresie niezbędnym do realizacji procedury zgłoszeń. Dane te są chronione zgodnie z RODO. Osoba przyjmująca zgłoszenie ma obowiązek przestrzegać najwyższych standardów poufności i bezpieczeństwa w zarządzaniu tymi informacjami.

 

III. Procedury wewnętrzne i komunikacja

 

Obowiązek ustanowienia procedur:

Pracodawcy zatrudniający co najmniej 50 osób (lub mniejszą liczbę w sektorach wrażliwych, np. finansowym) mają obowiązek ustanowienia i wdrożenia wewnętrznej procedury zgłoszeń.

Rzetelność zgłoszeń ustnych:

Przy zgłoszeniach telefonicznych lub osobistych, ustna informacja jest utrwalana za pomocą nagrania (za zgodą sygnalisty) lub sporządzany jest jej dokładny i kompletny protokół. Sygnalista ma prawo weryfikacji i naniesienia ewentualnych poprawek do tego protokołu – jest to kluczowy element rzetelności postępowania.

Brak zgłoszenia wewnętrznego a zgłoszenie zewnętrzne:

Ustawa pozwala sygnaliście na dokonanie zgłoszenia zewnętrznego (np. do Rzecznika Praw Obywatelskich) bez wcześniejszego wykorzystania kanału wewnętrznego. Nie jest to warunek konieczny do uzyskania ochrony.

 

IV. Postępowanie wyjaśniające i dokumentacja

 

Prowadzenie postępowania:

Zgłoszenie jest przekazywane do bezstronnej i niezależnej jednostki (lub osoby) odpowiedzialnej za obsługę. Jednostka ta musi w pierwszej kolejności dokonać wstępnej weryfikacji i podjąć działania następcze. Działania te nie ograniczają się do zakończenia sprawy, mogą obejmować m.in. skierowanie sprawy do organów ścigania lub wewnętrzne postępowanie dyscyplinarne.

Rejestr zgłoszeń:

Każde zgłoszenie musi zostać odnotowane w rejestrze zgłoszeń. Rejestr ten zawiera m.in. numer zgłoszenia, przedmiot naruszenia, datę zgłoszenia oraz informację o działaniach następczych i dacie zakończenia sprawy. Jest to podstawowe narzędzie transparentności procesu. Dane osobowe sygnalisty są przechowywane w tym rejestrze przez okres nie dłuższy niż 5 lat po zakończeniu działań następczych.

 

V. Odpowiedzialność prawna i sankcje

 

Ochrona jest przyznana sygnaliście, a nie informacjom.

Oznacza to, że ochrona przysługuje od momentu dokonania zgłoszenia, pod warunkiem uzasadnionego przekonania o prawdziwości informacji.

Sankcje za utrudnianie zgłoszenia:

Ustawa wprowadza kary nie tylko za działania odwetowe, ale także za utrudnianie lub usiłowanie utrudniania dokonania zgłoszenia. Grozi za to grzywna, kara ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Fałszywe zgłoszenia, ryzyko:

Wiedza o nieprawdziwości zgłaszanej informacji w momencie zgłoszenia jest traktowana jako przestępstwo i podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Sygnalista musi być świadomy odpowiedzialności za celowe nadużycie instrumentu ochrony.

Moduł 1: Absolutne minimum wiedzy

 

 

I. Podstawa ochrony i cel ustawy

 

Głównym celem ustawy o ochronie sygnalistów jest zapewnienie ochrony prawnej osobom zgłaszającym naruszenia prawa oraz zapobieganie działaniom odwetowym.

Kto jest chroniony? Ochrona jako sygnalista przysługuje nie tylko obecnym pracownikom, ale również: byłym pracownikom, kandydatom do pracy, zleceniobiorcom, stażystom, członkom organów zarządzających oraz wszystkim osobom, które uzyskały informację o naruszeniu w kontekście związanym z pracą.

 

II. Gwarancje prawne i poufność

 

Zakaz działań odwetowych:

Ustawa surowo zakazuje podejmowania przez pracodawcę jakichkolwiek działań odwetowych (np. zwolnienie, degradacja, obniżka płacy) wobec sygnalisty. Konsekwencją naruszenia tego zakazu są sankcje prawne i finansowe dla pracodawcy oraz możliwość dochodzenia przez sygnalistę odszkodowania lub zadośćuczynienia.

Wymóg poufności:

Minimalny wymóg ustawy dotyczący poufności jest bezwzględny: tożsamość sygnalisty, oraz wszelkie dane pozwalające na jej ustalenie, nie mogą zostać ujawnione nieupoważnionym osobom.

 

III. Procedura zgłaszania i informacja zwrotna

 

Kanały zgłoszeń i potwierdzenie:

Zgłoszenia mogą być przyjmowane na kilka sposobów, np. poprzez dedykowany adres e-mail, za pośrednictwem strony internetowej w zakładce "zgłoszenia" lub osobiście w siedzibie po uprzednim zarezerwowaniu terminu.

Pracodawca ma obowiązek potwierdzić sygnaliście przyjęcie zgłoszenia w terminie 7 dni od jego otrzymania.

 

Termin Informacji Zwrotnej:

Pracodawca ma obowiązek udzielić Sygnaliście informacji zwrotnej o podjętych działaniach następczych (np. wszczęcie postępowania, jego umorzenie) w maksymalnym terminie 3 miesięcy od potwierdzenia przyjęcia zgłoszenia.

 

Co dzieje się ze zgłoszeniami?

Wszystkie zgłoszenia przyjęte przez Pracodawcę są ewidencjonowane (prowadzi się Rejestr Zgłoszeń) i poddawane weryfikacji w ramach wewnętrznych postępowań wyjaśniających, a następnie są podejmowane odpowiednie działania następcze.

Twój partner w compliance. Skuteczna ochrona Sygnalistów i Twojej firmy, prowadzona przez ekspertów od bezpieczeństwa i danych wrażliwych.

Zadzwoń do nas

+48 7878 00004

Detektywi Koras sp.zoo

Zakres Usług 

 

  • Wdrożenie procedur

  • Szkolenia certyfikowane

  • Obsługa zgłoszeń

  • Poufność RODO

  • Doświadczenie (10 lat)

Podpowiedź:

Możesz usunąć tę informację włączając Plan Premium

Dowiedz się więcej
Ta strona została stworzona za darmo w WebWave.
Ty też możesz stworzyć swoją darmową stronę www bez kodowania.